Άδεια λειτουργίας για μίνι μάρκετ

Το μίνι μάρκετ δεν παίρνει άδεια. Υποβάλλει γνωστοποίηση

Η «άδεια λειτουργίας» επιβίωσε στη γλώσσα, όχι στον νόμο. Από τον Μάιο του 2017 δηλώνεις ηλεκτρονικά ότι ξεκινάς και λειτουργείς αμέσως, χωρίς να περιμένεις έγκριση άρθρο 6 παρ. 3, Ν. 4442/2016. Όπου η νομοθεσία ζητούσε αντίγραφο άδειας, πλέον ζητείται το αποδεικτικό υποβολής άρθρο 38 παρ. 6, Ν. 4442/2016.

Το μίνι μάρκετ είναι κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος του Κεφαλαίου Ζ’, με αρμόδια αρχή τον Δήμο και εφαρμοστική την ΚΥΑ 16228/2017 άρθρο 27, Ν. 4442/2016. Αν θέλεις πρώτα το γενικό πλαίσιο, δες ποια καταστήματα θεωρούνται ΚΥΕ.

Ο κωδικός σου είναι πιθανότατα ο 47.11, λιανικό εμπόριο σε μη εξειδικευμένα καταστήματα που πωλούν κυρίως τρόφιμα, ποτά ή καπνό Παράρτημα 2, ΚΥΑ 16228/2017. Καλή είδηση για τον κλάδο: στην αλλαγή ονοματολογίας της 01.03.2026 ο 47.11 έμεινε, σε αντίθεση με τον 56.10 της εστίασης που καταργήθηκε Α.1003/2026, ΑΑΔΕ. Τον οκταψήφιο τον ελέγχεις στο myAADE, και αν κάνεις εκκαθάριση κωδικών φέτος δες τον οδηγό για τους ΚΑΔ 2025. Η προθεσμία διόρθωσης χωρίς πρόστιμο λήγει 30.10.2026.

Το κριτήριο δεν είναι τι πουλάς. Είναι η συσκευασία

Εδώ ζει η διαφορά του μίνι μάρκετ από κάθε άλλο ΚΥΕ, και είναι ο λόγος που πολλοί φάκελοι του κλάδου δεν στέκουν.

Ένα εστιατόριο κάνει ένα πράγμα. Ένα κομμωτήριο κάνει ένα, ίσως δύο. Το μίνι μάρκετ έχει ράφι με τυποποιημένα, ψυγείο, συχνά πάγκο με τυριά και αλλαντικά που κόβονται στη στιγμή, ψωμί, κρασί, καμιά φορά ζεστό ή καφέ σε διερχόμενους. Από το πεζοδρόμιο είναι ένα μαγαζί. Στον νόμο είναι τρεις διαφορετικές διαδρομές μέσα στην ίδια βιτρίνα.

Η γραμμή που τις χωρίζει δεν είναι το προϊόν. Είναι αν το προϊόν φεύγει όπως ήρθε.

Τυποποιημένα τρόφιμα και ποτά σε εμπορικό κατάστημα, δηλαδή παγωτά, αναψυκτικά, σοκολάτες, μπισκότα, ακολουθούν απλουστευμένη διαδικασία: έντυπο του Παραρτήματος Ε, χωρίς παράβολο και χωρίς τη βεβαίωση του άρθρου 2 άρθρο 12, ΚΥΑ 16228/2017.

Μόλις κόψεις, ζυγίσεις ή σερβίρεις, βγαίνεις από εκεί. Ο πάγκος τυροκομικών δεν είναι ράφι με άλλο εμπόρευμα, είναι δηλωμένη δραστηριότητα με δικό της υγειονομικό βάρος.

Ο καφές έχει τη δική του παγίδα. Η απλουστευμένη διαδικασία για πώληση καφέ σε διερχόμενους αφορά ονομαστικά τα πρατήρια άρτου, τα πρατήρια ειδών ζαχαροπλαστικής των αρτοποιείων και τα καφεκοπτεία άρθρο 11, ΚΥΑ 16228/2017. Το μίνι μάρκετ δεν αναφέρεται. Η μηχανή στη γωνία, που μπήκε επειδή «την έχουν όλοι», δηλώνεται. Τη διάκριση πρατηρίου και αρτοποιείου τη λύνει η σελίδα για τον φούρνο.

Η πρακτική συνέπεια είναι μία, και δεν είναι διοικητική λεπτομέρεια. Ό,τι λειτουργεί μέσα στο μαγαζί χωρίς να έχει δηλωθεί δεν είναι έλλειψη χαρτιού. Είναι αναληθής δήλωση ασκούμενης δραστηριότητας, και φέρει τον ανώτατο συντελεστή, 6 άρθρο 14 παρ. 3, ΚΥΑ 16228/2017.

Βήμα 1: η βεβαίωση του Δήμου για τη θέση

Πριν από τη γνωστοποίηση, ο Δήμος βεβαιώνει ότι το κατάστημα μπορεί να ιδρυθεί σε αυτή τη διεύθυνση. Εξετάζονται χρήσεις γης και λοιποί περιορισμοί, με ερώτημα στην Υπηρεσία Δόμησης άρθρο 2 παρ. 4, ΚΥΑ 16228/2017.

Οι τρεις αριθμοί:

• 15 ημέρες για τη χορήγηση.
• Αν περάσουν άπρακτες, η βεβαίωση τεκμαίρεται χορηγηθείσα, εφόσον η λειτουργία δεν απαγορεύεται στη θέση.
• Ισχύει 5 μήνες. Μέσα σε αυτούς υποβάλλεται η γνωστοποίηση, αλλιώς ξαναρχίζεις άρθρο 28 παρ. 2, Ν. 4442/2016.

Ένα σημείο του εντύπου που περνάει απαρατήρητο και έχει σημασία ακριβώς εδώ: η αίτηση για τη βεβαίωση δέχεται έως έξι ΚΑΔ για την ασκούμενη δραστηριότητα Παράρτημα Α, ΚΥΑ 16228/2017. Το κράτος ξέρει ότι το μαγαζί σου κάνει περισσότερα από ένα πράγματα. Τα περιμένει δηλωμένα από την αρχή, όχι μετά.

Αν το κατάστημα είναι σε πολυκατοικία, πάει μαζί υπεύθυνη δήλωση ότι ο κανονισμός δεν απαγορεύει τη χρήση, ή δήλωση του ιδιοκτήτη ότι κανονισμός δεν υπάρχει άρθρο 2 παρ. 3, ΚΥΑ 16228/2017. Στη λιανική τροφίμων η τριβή είναι συνήθως ο χώρος φορτοεκφόρτωσης και η αποθήκη, όχι το ίδιο το κατάστημα.

Βήμα 2: η γνωστοποίηση

Υποβάλλεται μέσω του ΟΠΣ-ΑΔΕ. Η ΚΥΑ έλεγε ότι κανένα δικαιολογητικό δεν ανεβαίνει μαζί της άρθρο 3 παρ. 5, ΚΥΑ 16228/2017. Αυτό ίσχυε μέχρι τις 03.02.2025. Από τότε υπερισχύει ο νόμος: τα δικαιολογητικά αναρτώνται στο ΟΠΣ-ΑΔΕ μαζί με τη γνωστοποίηση άρθρο 14Β, Ν. 4442/2016.

Η φόρμα ζητάει λίγα και συμπληρώνεται γρήγορα. Ο έλεγχος ζητάει όλα όσα αντιστοιχούν στις δραστηριότητες που δήλωσες. Στο μίνι μάρκετ η απόσταση ανάμεσα στα δύο είναι από τις μεγαλύτερες του κλάδου, γιατί κάθε πάγκος που πρόσθεσες σέρνει μαζί του δικές του υγειονομικές απαιτήσεις. Τι ακριβώς ανεβαίνει, στα δικαιολογητικά της γνωστοποίησης.

Τρία πράγματα κρατάνε τη λειτουργία εκτός νομιμότητας ακόμα κι όταν η γνωστοποίηση έχει πάρει αριθμό: απλήρωτο παράβολο, βεβαιωμένες ληξιπρόθεσμες οφειλές προς τον Δήμο, και έλλειψη της βεβαίωσης θέσης άρθρο 3 παρ. 8, ΚΥΑ 16228/2017.

Το παράβολο είναι 185 € αν η πόλη έχει πάνω από 5.000 κατοίκους και 75 € στις υπόλοιπες περ. 1.6, ΚΥΑ 61167/2007. Το κριτήριο είναι η πόλη, όχι ο δήμος. Πριν πληρώσεις, έλεγξε στο e-Παράβολο ότι ο κωδικός και το ποσό αντιστοιχούν στη συγκεκριμένη διαδικασία. Αν υπάρχει διαφορά από το ποσό που αναφέρεται εδώ, ζήτησε διευκρίνιση από την αρμόδια υπηρεσία πριν προχωρήσεις. Αναλυτικά στον οδηγό κόστους.

Αν πουλάς αλκοόλ, υπάρχει ειδικό πεδίο στο έντυπο και δηλώνεται εκεί. Η παράλειψή του έχει δικό της συντελεστή άρθρο 14 παρ. 3, ΚΥΑ 16228/2017.

Προσθέτεις πάγκο σε μαγαζί που ήδη λειτουργεί

Η πιο συχνή κίνηση του κλάδου, και η πιο συχνά αδήλωτη. Το μαγαζί δουλεύει δύο χρόνια, ο πελάτης ζητάει τυριά με το κιλό, μπαίνει βιτρίνα.

Αυτό δεν είναι νέα γνωστοποίηση. Είναι μεταβολή, και γνωστοποιείται πριν αρχίσει η νέα δραστηριότητα άρθρο 6 παρ. 4, Ν. 4442/2016. Το ίδιο μοτίβο με τη γωνιά νυχιών μέσα σε κομμωτήριο, με μία διαφορά που κοστίζει.

Οι μεταβολές κανονικά υποβάλλονται χωρίς παράβολο. Η προσθήκη ή αλλαγή δραστηριότητας είναι η εξαίρεση: οφείλεται εκ νέου παράβολο άρθρο 5 παρ. 12, ΚΥΑ 16228/2017. Μαζί τηρείται στον φάκελο επικαιροποιημένη βεβαίωση του άρθρου 2, που εκδίδεται σε 10 ημέρες και τεκμαίρεται χορηγηθείσα αν η προθεσμία περάσει άπρακτη άρθρο 5 παρ. 6, ΚΥΑ 16228/2017.

Ισχύει και ανάποδα, και αυτό το ξεχνάνε σχεδόν όλοι: αν σταματήσεις μία από τις δηλωθείσες δραστηριότητες, ο πάγκος που έκλεισε θέλει κι αυτός μεταβολή άρθρο 5 παρ. 10, ΚΥΑ 16228/2017. Η γνωστοποίηση περιγράφει τι κάνεις σήμερα, όχι τι σχεδίαζες τότε.

Αν αγοράζεις υπάρχον μαγαζί, η αλλαγή φορέα δηλώνεται μέσα σε 10 ημέρες, και δεν επιτρέπεται όσο εκκρεμεί παράβαση που επισύρει διακοπή λειτουργίας άρθρο 5 παρ. 3, ΚΥΑ 16228/2017. Η διαδικασία στον οδηγό μεταβίβασης.

Ο φάκελος και η πυροπροστασία

Ο φάκελος τηρείται στον χώρο και επιδεικνύεται σε κάθε έλεγχο άρθρο 4 παρ. 3, Ν. 4442/2016, με περιεχόμενο που ορίζεται ρητά άρθρο 4, ΚΥΑ 16228/2017.

Το βαρύ κομμάτι είναι η βεβαίωση μηχανικού ότι ο χώρος πληροί τις κτιριολογικές απαιτήσεις, είναι χώρος κύριας χρήσης και συμφωνεί με τον ΝΟΚ, τον Κτιριοδομικό και τον Κανονισμό Πυροπροστασίας. Στη λιανική τροφίμων το σημείο τριβής είναι συνήθως ο αποθηκευτικός χώρος, που πολλά μαγαζιά τον έχουν σε υπόγειο ή πατάρι δηλωμένο ως βοηθητικό. Τι ελέγχει και υπογράφει, στον οδηγό για τη βεβαίωση μηχανικού.

Στην πυροπροστασία το μίνι μάρκετ κατατάσσεται ως κατάστημα, όχι ως χώρος συνάθροισης κοινού. Το όριο της Κατηγορίας Α είναι τα 1.000 τ.μ. συνολικής στεγασμένης επιφάνειας, δηλαδή κάθε μαγαζί γειτονιάς Παράρτημα Γ, ΚΥΑ 16228/2017. Χωρίς πιστοποιητικό και χωρίς μελέτη σε υφιστάμενο κτίριο, αλλά με σχέδια κάτοψης και τα προβλεπόμενα μέσα στον φάκελο.

Ένα πράγμα σε βγάζει από εκεί, και είναι πιο κοντά απ’ όσο φαίνεται: αποθήκευση φιαλών υγραερίου άνω των 200 kg στέλνει το κατάστημα στην Κατηγορία Β ανεξαρτήτως τετραγωνικών, με πιστοποιητικό από την Πυροσβεστική μέσα σε 50 ημέρες από την υποβολή Παράρτημα Γ, ΚΥΑ 16228/2017. Δεκαπέντε με είκοσι φιάλες προς πώληση στην πίσω αυλή φτάνουν. Πρόσεξε τη διαφορά από το ψητοπωλείο: εκεί το κριτήριο είναι η χρήση υγραερίου σε χώρο συνάθροισης, εδώ είναι η αποθηκευμένη ποσότητα. Πού πέφτει το δικό σου δεν κρίνεται από περιγραφή στο τηλέφωνο, κρίνεται πάνω στα σχέδια από μηχανικό.

Τι κοστίζει το λάθος

Το εύρος είναι 100 έως 20.000 € άρθρο 15 παρ. 1, Ν. 4442/2016, αλλά ο αριθμός δεν βγαίνει στο περίπου. Ο τύπος είναι κλειστός: τιμή βάσης 100 €, επί συντελεστή παράβασης, επί συντελεστή μεγέθους άρθρο 14, ΚΥΑ 16228/2017.

Το μίνι μάρκετ δεν είναι μαζική εστίαση, οπότε ο συντελεστής μεγέθους βγαίνει από τους εργαζόμενους, σε οκτώ κατηγορίες: 1 έως 5 άτομα η πρώτη, 61 και άνω η όγδοη άρθρο 14 παρ. 4.2, ΚΥΑ 16228/2017. Ένα μαγαζί με τρία άτομα είναι κατηγορία 1, και εκεί κρύβεται η παρανόηση: ο κλάδος νομίζει ότι επειδή είναι μικρός, το πρόστιμο είναι αμελητέο. Μικρός είναι ο πολλαπλασιαστής του μεγέθους. Ο συντελεστής της παράβασης δεν έχει καμία σχέση με το μέγεθος.

Δύο υπολογισμοί με τα νούμερα του κλάδου, μαγαζί τριών εργαζομένων:

Πάγκος τυροκομικών που λειτουργεί αδήλωτος
100 € × 6 × 1 = 600 €

Έλλειψη μεταβολής προσθήκης δραστηριότητας
100 € × 5 × 1 = 500 €

Με συμμόρφωση εντός 10 εργάσιμων ημερών πέφτει κατά 20%. Με παράλληλη ουσιαστική παράβαση ανεβαίνει κατά 50%. Κάθε επανάληψη της ίδιας παράβασης μέσα σε δύο χρόνια προσθέτει άλλο 50% άρθρο 14 παρ. 5, ΚΥΑ 16228/2017. Σε παράβαση ήσσονος σημασίας η αρχή μπορεί να αρκεστεί σε σύσταση με προθεσμία, και τότε πρόστιμο δεν επιβάλλεται άρθρο 14 παρ. 6, ΚΥΑ 16228/2017.

Και το σημείο που κλείνει μαγαζιά: αν λείπει η βεβαίωση θέσης ή έχει λήξει, η αρχή τάσσει προθεσμία έως 15 ημέρες, και αν δεν συμμορφωθείς επιβάλλεται το πρόστιμο της παντελούς έλλειψης μαζί με πράξη προσωρινής ή οριστικής διακοπής λειτουργίας, που υλοποιείται με σφράγιση άρθρο 14 παρ. 8, ΚΥΑ 16228/2017.

Ο Δήμος ελέγχει τουλάχιστον 30% των γνωστοποιήσεων κάθε εξάμηνο, με αξιολόγηση κινδύνου άρθρο 3 παρ. 10, ΚΥΑ 16228/2017. Στο μίνι μάρκετ ο έλεγχος έχει κάτι που δεν έχει αλλού: τα ράφια είναι ορατά από την πόρτα. Ο ελεγκτής δεν χρειάζεται να ψάξει για να δει τι πουλάς. Το βλέπει πριν βγάλει το μπλοκ.

Βάση: τα κείμενα ΦΕΚ Α΄ 230/2016 και ΦΕΚ Β΄ 1723/2017, που έχουν τροποποιηθεί επανειλημμένα. Στις 07.08.2026 εντοπίστηκαν σε δημόσιες πηγές και ενσωματώθηκαν οι μεταβολές μέχρι τον Ν. 5297/2026, χωρίς πρόσβαση σε κωδικοποιημένο κείμενο. Πριν από κάθε υποβολή επιβεβαιώνεται η ισχύουσα κωδικοποίηση.